Dial Architects werkte een concept uit waarbij achter de bestaande gevel een volledig nieuwe constructie in Cross Laminated Timber verrees.

02:11
18-12-2019

Gent, De Snoepwinkel | ​De Snoepwinkel: laatste, maar cruciale fase in renovatie van Vooruit

De renovatie van Kunstencentrum Vooruit was een gewaagde evenwichtsoefening tussen oud en nieuw. Ook in de laatste fase, waarbij het bestaande gelijkvloers werd aangepakt en een aanpalende vervangbouw werd gerealiseerd. Dankzij een nieuwe CLT-structuur achter de beschermde gevel ontstond er een uiterst duurzaam en functioneel geheel. Kortom: de ‘Snoepwinkel’ bewijst dat ook geklasseerde panden een toekomst hebben.

Enkele jaren geleden kon Vooruit het naburige gebouw kopen, waar de beroemde Gentse Confiserie Temmerman jarenlang gevestigd was. Met de ‘Snoepwinkel’ kreeg het kunstencentrum de perfecte troef in handen om enkele onontwarbare knopen in de opslag van materialen en de distributie van mensen en goederen weg te werken. “De verbouwing liet ons eveneens toe om de perceptie van ‘kunstencentrum’ opnieuw scherp te stellen en een echte ontvangstzone voor de theaterbezoekers te creëren”, vertelt Geert Pauwels van Dial Architects. “Dit moest weliswaar allemaal achter de beschermde gevels van beide gebouwen gebeuren.”

De voormalige fietsenbergplaats met binnentuin kreeg een indrukwekkende stalen koepel en meteen ook een nieuwe functie.

Uiterst duurzame renovatie

Dial Architects werkte een concept uit waarbij achter de bestaande gevel een volledig nieuwe constructie in Cross Laminated Timber (CLT) verrees. “De tussenliggende ruimte fungeert als akoestische en thermische buffer”, legt Geert Pauwels uit. “De verticale groenwanden op de gevel garanderen een zuiver binnenklimaat. De aangezogen buitenlucht wordt immers eerst door deze groenwanden gezuiverd en bevochtigd vooraleer ze in de residenties wordt verdeeld. De Snoepwinkel is immers een uiterst duurzaam gebouw. Zo is de verwarming klaar voor een toekomstige koppeling met het stadswarmtenet.”

De Snoepwinkel en de eerste verdieping van Vooruit zijn omgetoverd tot een residentieplatform waar de artiesten en het publiek elkaar kunnen treffen.

De renovatie in een notendop

Concreet zijn de Snoepwinkel en de eerste verdieping van Vooruit omgetoverd tot een residentieplatform waar de artiesten en het publiek elkaar kunnen treffen. De bovenste bouwlaag huisvest een aantal ateliers en sanitaire infrastructuur voor kunstenaars en organisaties. Een extra ondergronds niveau is ingericht als grote theaterberging en kleedruimte voor het personeel. Geert Pauwels: “Het gelijkvloers van de Snoepwinkel en Vooruit vormen nu een leesbaar geheel. De voormalige smalle toegangszone is vervangen door een publiek plein in de vorm van een overdekte marktplaats. Deze ‘agora’ is een cruciaal schakelelement tussen de publieke ruimte en het kunstencentrum. Een verdubbeling van de toegangsbreedte zorgt ervoor dat laden en lossen nu veel gemakkelijker verloopt. Tot slot werd een oude fietsenbergplaats, waar zich oorspronkelijk een binnentuin bevond, opnieuw opengetrokken en voorzien van een indrukwekkende stalen koepel om een overvloedige natuurlijke lichtinval toe te laten. Daar werd het nieuwe onthaal ondergebracht.” 

Het gelijkvloers van de Snoepwinkel en Vooruit vormen nu een leesbaar geheel.

Kolfje naar hand van aannemer

Het was Detrac dat het ingenieuze ontwerp van Dial Architects naar de praktijk moest vertalen. “Door het vele houtwerk was dit project op onze leest geschoeid”,vertelt directeur Jean Degezelle. “Ons familiebedrijf is op drie generaties tijd immers geëvolueerd van een schrijnwerkerij naar een algemene bouwonderneming klasse 6. Maar houtverwerking zit nog altijd in ons DNA. Vandaar dat we zowel de ruwbouwwerken als het houten schrijnwerk in eigen beheer hebben uitgevoerd. De rest van de werken – van afbraak tot interieurafwerking – is uitgevoerd door onderaannemers waarmee we geregeld samenwerken.”

Logistieke calvarietocht

Technisch gezien was de Snoepwinkel niet de moeilijkste klus voor Detrac. “De grootste uitdagingen situeerden zich op logistiek vlak”, aldus Jean Degezelle. “De goederen moesten just-in-time worden aangevoerd, en dat met een minimale impact op het verkeer, de omwonenden en de bezoekers. Het kunstencentrum bleef immers 7/7 operationeel tijdens de werken. Bovendien moesten we alles over de geklasseerde gevel tillen zonder deze te beschadigen. Omdat we ook de twee voorafgaande fasen hadden gerealiseerd, wisten we perfect hoe we dit moesten aanpakken. Dankzij een goede planning, dagelijks overleg en de enthousiaste inzet van ons team slaagden we opnieuw glansrijk in onze missie om alles tijdig en uiterst kwaliteitsvol op te leveren.”    

Tekst: Tekst Els Jonckheere
Beeld: Beeld Reinhart Cosaert en Dial Architects

Abonneer u op onze nieuwsbrief

Lees ons « Privacy statement » voor nadere informatie.

Participanten aan het woord

Laminated Tinder Solutions – CLT-structuur

De Snoepwinkel is een bijzonder ecologisch pand, ondanks het feit dat de gevel tot het beschermde culturele erfgoed behoort. Achter deze voorzijde verrees immers een constructie in Cross Laminated Timber (CLT), die hoge ogen gooit op het vlak van duurzaamheid. De uitvoerder van dienst was Laminated Timber Solutions uit Moorslede, een bouwbedrijf dat zich al meer dan zestig jaar specialiseert in houtconstructies. “Onze focus ligt op het ontwerp, de studie, de productie en de montage van bouwoplossingen in gelamelleerd hout, met name BLC en CLT”, vertelt directeur Dieter Penninck. “Dankzij onze grote expertise en gedrevenheid brengen we zelfs de meest complexe opdrachten tot een goed einde, en dit in de hele Benelux. Ook in de UK en Frankrijk mochten we intussen onze kennis al demonstreren. Dat we mochten meewerken aan de renovatie van de Gentse cultuurtempel Vooruit bevestigt nogmaals dat LTS een sterke reputatie heeft uitgebouwd. De opwaardering van zo’n belangrijk pand mét geklasseerde gevel wordt immers niet aan eender wie toevertrouwd. Opnieuw konden we de voordelen van CLT demonstreren: op amper vijftien dagen hadden we de volledige ruwbouw klaar, en dit met amper drie medewerkers. Bovendien zal de Snoepwinkel bijzonder energiezuinig zijn. Mede dankzij de toepassing van CLT wordt deze uitbreiding een echt BEN-gebouw.”

Lees meer over: Monumenten , Renotec , Renovatie

Bouwen aan Vlaanderen partners

Bouwinfo

Bouwheer

Kunstencentrum Vooruit (Gent)

Architect

Dial Architects (Nederzwalm)

Hoofdaannemer(s)

Detrac (Vichte)

Belfius Basecamp WestkapelleMerelbeke FACQ