Platform voor de bouw
Woon & Werkgebouwen

Groen en stil wonen vlak bij de drukste verkeerswegen

Tekst | Koen Mortelmans

Beeld | Stijn Bollaert / POLO

18 november 2022 Leestijd 19 minuten

Deel dit artikel

Langs de Desguinlei, een deel van de Antwerpse Singel, heeft het voormalige kinderziekenhuis Louise Marie plaatsgemaakt voor een markant nieuw woongebouw. Projectontwikkelaar Cores Development, de architecten van POLO en aannemer Vanhout formuleren hiermee een uitgekiend, duurzaam en toekomstgericht antwoord op stedelijke uitdagingen.

Een glazen scherm verbindt beide woontorens. Het is 45 meter hoog en 22 meter breed.

“Het idee dat je voor rustig en kwalitatief wonen buiten de stad moet gaan wonen, is achterhaald”, stelt Sophie Deprez, CCO bij CORES Development. “Een strategische ligging, gecombineerd met comfort en rust, is de oplossing voor stadsmensen die van hun woonomgeving willen genieten zonder in te boeten aan mobiliteit. Door middel van kwalitatieve stadskernverdichting creëren we een duurzaam woonaanbod dat zowel kwaliteitsvolle buitenruimte als privacy vooropstelt. Zo krijgt iedereen zijn plek in de stad om te wonen, te werken en vooral… zich thuis te voelen. Louise Marie is daar het perfecte bewijs van.”

De vijver ligt vlak achter het hoge glazen scherm.

Strategische ligging

Een van de kenmerken is de slimme omgang met de – schaarser wordende – beschikbare ruimte. De architecten van POLO verdeelden de 207 appartementen en penthouses van Louise Marie over twee rijzige woongebouwen met veertien verdiepingen. Een glazen wand verbindt de slanke, zorgvuldig georiënteerde torens. Dit scherm buffert de geluidshinder van Ring en Singel en creëert een aangenaam akoestisch microklimaat. Het moet er, samen met de geplande overkapping van de Antwerpse Ring, voor zorgen dat Louise Marie een centraal gelegen oase van rust wordt op de strategische ligging langs de rand van de binnenstad. Die ligging maakt dat de bewoners een erg nabije toegang hebben tot de Ring van Antwerpen en de E19. “Het glas kreeg een speciale coating, die alleen voor vogels zichtbaar is. Ze voorkomt dat de bewoners dagelijks dode vogels zouden moeten oprapen”, zegt Bert Lenaerts, CEO van de groep Vanhout, dat als aannemer fungeerde.

Warme materialen in de gemeenschappelijke binnenruimtes.

Geen monolithisch karakter

“Door de ontdubbeling van het gebouw ontstaat een harmonieus geheel met gedeelde buitenruimte en privéterrassen”, zegt architect Patrick Lootens. “Het akoestische scherm houdt niet alleen de verkeersgeluiden tegen, maar biedt eveneens bescherming tegen de wind.” Zijn team vond ook aan de straatkant van beide woontorens een oplossing voor eventuele geluidshinder. De terrassen en balkons zijn er inpandig geïntegreerd en afsluitbaar volgens het loggiaprincipe.

De verdeling van de woongelegenheden over twee torens vermeed dat het woonproject een monolithisch karakter zou krijgen. Daardoor behouden de gasten van hotel Mercure en de bewoners van residentie Hertogenpark achter Louise Marie hun panoramisch uitzicht. Bovendien krijgen ze er een stuk groene omgeving bij.

De terrassen en balkons aan de straatkant zijn inpandig geïntegreerd en afsluitbaar volgens het loggiaprincipe.

Rustgevende parktuin

Rondom beide torens is een glooiende, sfeervolle parktuin met lage beplanting en meerstammige bomen aangelegd. Landschapsarchitect Dirk Vandekerkhove boetseerde het terrein vanuit het achterliggende Hertogenpark en schiep in het verlengde ervan een doorwaadbare inplanting. Hij trok het park door als een groene corridor die tot aan de Singel reikt. “De genereuze groene zone creëert een gevoel van ruimte en weidsheid. Het groene plein en de waterpartijen stralen rust uit”, stelt hij. “Ook de drie grote, ellipsvormige zitbanken dragen bij aan de tuinbeleving.”

Vlak bij het glazen scherm liet Vandekerkhove een vijver uitgraven. Verderop is er een wadi aangelegd, met aangepaste oevergewassen. De wadi staat in voor de lokale infiltratie van het opgevangen regenwater in de bodem. Vooraan schermt een opgehoogd groen talud de drukke verkeersassen visueel af.    

Tijdloos interieur

Naast het architectuurconcept stond POLO, in lijn met de interdisciplinaire werkwijze van het kantoor, in voor het interieur van de gemeenschappelijke delen van Louise Marie, zoals de inkomhal, de fietsenberging en de polyvalente ruimte. De tijdloze vormgeving kenmerkt zich door een zuivere lijnvoering en een bijzondere detaillering. Het lichte en open gelijkvloers biedt privacy en rust. Het is afgewerkt met warme materialen die aansluiten bij de buitenarchitectuur en het landschap. Via de grote glaspartijen en het doortrekken van de buitenbevloering in de lobby lopen binnen- en buitenruimte naadloos in elkaar over. Louise Marie beschikt daarnaast over een inhouse fitness, een praktische dienstenapp en een inwonende conciërge. Kortom: het project biedt een totaalconcept dat de leef- en woonkwaliteit naar een hoog niveau tilt.

De bewoners genieten van een riante natuurlijke lichtinval en een adembenemend panorama.

Buitengewoon panorama

De omvang van de appartementen varieert van 60 m² tot 150 m². De penthouses zijn ongeveer 200 m² groot. De oppervlakte van de privéterrassen varieert van 12 m² tot 44 m². Beide torens verschillen in volume. Op de hogere verdiepingen genieten de bewoners van de heldere en ruime appartementen van buitengewone panoramische zichten. Dat blijft zo na het invallen van de duisternis door de verlichting en het wagenverkeer op de Zuid-Antwerpse verkeersassen. “Omgekeerd is ook Louise Marie beeldbepalend voor al het verkeer dat via de Singel Antwerpen binnenrijdt. De sierlijke torens, de waterpartij, parktuin en transparante akoestische wand zorgen samen voor een nieuwe stedelijke dynamiek. Louise Marie is een landmark dat rust uitstraalt.”

Technische hoogstandjes

“De realisatie van dit unieke ontwerp plaatste ons voor enkele uitdagingen, met als hoogtepunt het akoestische glazen scherm”, verklaart Bert Lenaerts. “Dankzij een zorgvuldige engineering en een goede coördinatie met gevelspecialist Vorsselmans zijn we erin geslaagd.” De aannemers moesten voor het hanteren van de enorme glaspartijen voor de gevel (1,25 op 3,5 meter!) wel de krachtigste in België beschikbare bouwkranen inhuren. De 195 ruiten wogen elk ongeveer 400 kilogram. “Toch zat de grootste challenge niet hierin, maar in het opvangen van de toleranties in het gevelvlak. Doordat het scherm als een schijf is opgesteld tussen twee gebouwen, die los van elkaar kunnen bewegen, moesten we zorgen dat er voldoende speling was om glasbreuk te voorkomen. Hiervoor lieten we speciale profielen op maat ontwikkelen en extruderen. Verder moesten we rekening houden met een windlast van 2.000 Pa.”    

Achtergrond
Kinderziekenhuis Louise Marie werd aan het eind van de jaren 1950 opgetrokken in de toen nog populaire modernistische stijl. Toen het ziekenhuis in de jaren negentig fusioneerde met de Eeuwfeestkliniek, kwam het gebouw leeg te staan. Het kwam in handen van een verzekeringsmaatschappij, die er kantoren wou optrekken. Maar zover kwam het nooit en intussen veranderden zowel de urbanistische visies als de noden. In 2013 organiseerden CORES Development en Stad Antwerpen samen een architectuurwedstrijd, waarbij het ontwerp van POLO als winnaar uit de bus kwam.

Parel van glas en licht siert Antwerpse skyline

Het doel van Louise Marie is tweeledig: enerzijds een nieuw landmark aan de Antwerpse skyline creëren, anderzijds het woon- en leefcomfort maximaliseren.

207 appartementen en penthouses, verdeeld over twee woontorens van veertien verdiepingen: dat is Louise Marie in een notendop. Met zijn hoogte van ruim 60 meter springt het nieuwe residentiële complex aan de Antwerpse Singel meteen in het oog. Ook de transparante architectuur maakt er een ware eyecatcher van, met dank aan de vele raampartijen en het imposante glazen scherm dat beide gebouwen met elkaar verbindt. Een uitdaging van jewelste voor Aliplast en Vorsselmans, die tot het uiterste gingen om het buitenschrijnwerk technisch en akoestisch op punt te stellen.

Tekst Tim Janssens    |    Beeld Yvan Glavie

Kers op de taart is het grote glazen scherm dat aan de kant van de Singel tussen beide gebouwen gespannen is en dat beschutting biedt tegen weer, wind en verkeerslawaai.

Louise Marie is een vooruitstrevend project van CORES Development, gelegen op de hoek van de Karel Oomsstraat en de Desguinlei. Op de plaats van het voormalige gelijknamige kinderziekenhuis verrezen twee stijlvolle woontorens, naar
een ontwerp van POLO Architects. Het doel was tweeledig: enerzijds een nieuw landmark aan de Antwerpse skyline creëren, anderzijds het woon- en leefcomfort maximaliseren. Missie geslaagd, want deze ‘parel van glas en licht’ is een lust voor het oog. Dankzij ruime raampartijen en uitpandige terrassen kunnen de bewoners optimaal genieten van panoramische uitzichten op de Scheldestad en het groene binnengebied met parktuin en waterpartijen. Kers op de taart is het grote glazen scherm dat aan de kant van de Singel tussen beide gebouwen gespannen is en dat beschutting biedt tegen weer, wind en verkeerslawaai. Dit alles maakt van Louise Marie een oase van rust. 

“Aangezien het scherm uit grote glasgehelen en dito overspanningen bestaat en eveneens forse windlasten moet kunnen opvangen, hebben we een maatwerkextrusie uitgewerkt”, zegt Els Uvyn.

Grote afmetingen op grote hoogte

Een hoogwaardig project met een sterke identiteit als Louise Marie vergt bijzondere oplossingen. Zeker op het vlak van buitenschrijnwerk en beglazing werd alles uit de kast gehaald om het complex de beoogde ‘verleidelijke transparantie’ te geven en tegelijk aan alle bijbehorende eisen te voldoen. Een kolfje naar de hand van Aliplast en Vorsselmans, die met veel plezier hun krachten bundelden. “De wooneenheden zijn voorzien van Star75-ramen en Ultraglide-schuiframen met gelaagd glas”, vertelt Els Uvyn, projectmanager bij Aliplast. “Vooral de grote (schuif)ramen van de penthouses op de bovenste verdiepingen, die tot 3 meter hoog zijn, vroegen bijzondere aandacht. De zwaarste wind- en waterlasten die de gebouwen te verwerken krijgen, komen terecht op de grootste schrijnwerkgehelen, dus er was heel wat rekenwerk nodig om alles op punt te stellen. Grote afmetingen op grote hoogte impliceert ook dikkere en zwaardere glaspartijen, dus het was eveneens belangrijk om het beslag daar optimaal op af te stemmen. Bovendien mocht de gebruiksfunctionaliteit er uiteraard niet onder lijden, dus dat had allemaal consequenties voor de keuze van de schuifraamsystemen en draaivleugels.” 

De wooneenheden zijn voorzien van Star75-ramen en Ultraglide-schuiframen met gelaagd glas.

Akoestisch microklimaat

Gezien de ligging aan de drukke Singel, was ook akoestiek een cruciaal aandachtspunt bij de keuze en de plaatsing van het buitenschrijnwerk. Het glazen scherm tussen beide gebouwen speelt in dit opzicht een hoofdrol. “Het scherm is maar liefst 47 meter hoog en 22 meter breed. Het creëert een akoestisch microklimaat in de gemeenschappelijke binnentuin. Vooral de thermische werking vormde een uitdaging bij de engineering en installatie van het scherm. Het was zaak om de zettingen van de betonstructuur van het scherm te laten rijmen met die van de twee gebouwen, zowel verticaal als horizontaal”, vertelt Stefaan Beyers, hoofd projectbouw bij Vorsselmans. “Aangezien het scherm uit grote glasgehelen en dito overspanningen bestaat en eveneens forse windlasten moet kunnen opvangen, hebben we een maatwerkextrusie uitgewerkt”, pikt Els Uvyn in. “Zo konden we alles correct dimensioneren en voor een stabiele verankering zorgen. Wat Aliplast sterk onderscheidt van veel andere systeemleveranciers is dat we een eigen extrusieafdeling hebben en bijgevolg specifieke projectoplossingen kunnen ontwikkelen. Daar hebben we zeker de vruchten van geplukt bij de realisatie van Louise Marie.”

De gebouwen hebben een bijzondere gevelarchitectuur met variabele raamopeningen, waarbij de beglazing zeer bepalend is voor de algemene uitstraling.

Prima tandem

Zowel bij Aliplast als Vorsselmans kijken ze met veel voldoening terug op dit uitzonderlijke project. “De gebouwen hebben een bijzondere gevelarchitectuur met variabele raamopeningen, waarbij de beglazing zeer bepalend is voor de algemene uitstraling. Het is uiteraard fijn dat we zowel op functioneel als esthetisch vlak ons steentje hebben kunnen bijdragen”, zegt Els Uvyn. “In technisch opzicht was dit voor ons een complexe en uitdagende klus, maar het eindresultaat is prachtig. We vinden het fijn om projectoplossingen op maat te ontwikkelen en buiten de standaardlijntjes te kleuren. Ook over de samenwerking met Vorsselmans zijn we erg te spreken. We zaten met schuifraamgewichten tot 500 kilogram en draaivleugelgewichten tot 160 kilogram, dus dat is niet min. Een project als Louise Marie vereist bovendien een constructeur die zowel de doorlooptijd op de werf als de specifieke logistieke flow van hoogbouw aankan. Vandaar dat Vorsselmans de aangewezen partij was om de installatie van het buitenschrijnwerk op zich te nemen. We hebben eens te meer bewezen dat we een prima tandem zijn!”    

“Vooral de thermische werking vormde een uitdaging bij de engineering en installatie van het grote glazen scherm”, vertelt Stefaan Beyers.
TECHNISCHE FICHE
  • Bouwheer CORES Development (Antwerpen)
  • Architect POLO (Antwerpen)
  • Hoofdaannemer(s) Vanhout (Geel)
Nieuwsbrief

Meld u aan om nieuws & updates te ontvangen.

Contact

Pieter-Jan Vansteelandt

Projectmanager

Benieuwd naar de mogelijkheden? Ik vertel u graag alles over onze samenwerkingspakketten.

0%

    Stuur ons een bericht

    Wij gebruiken cookies. Daarmee analyseren we het gebruik van de website en verbeteren we het gebruiksgemak.

    Details