Via een doordachte mix van renovatie en nieuwbouw is het verloederde ophaalgebouw omgetoverd in een aantrekkelijke hotspot voor kunst- en cultuurliefhebbers.

01:42
21-11-2019

Heusden-Zolder CC Muze | Cultuur opsnuiven in voormalig mijngebouw

Na twee jaar noeste bouwarbeid opende het nieuwe CC Muze begin september officieel zijn deuren. Het kersverse cultuurcentrum is ondergebracht in het oude ophaalgebouw op de mijnsite in Zolder. Dankzij een ingrijpende renovatie biedt dit waardevolle stukje industrieel erfgoed voortaan plaats aan een grote schouwburg met theatertoren, een polyvalente ruimte met uitschuifbare tribune, een gezellig café en een ruime balzaal.

De voormalige steenkoolmijn van Zolder is een unieke locatie. Pas in 1992 werd ze als laatste mijn in de Benelux gesloten. De voorbije jaren is er enorm geïnvesteerd om de site opnieuw tot leven te wekken. Eerder namen het centrum voor volwassenenonderwijs (CVO De Verdieping) en Zolder Luchtfabriek er al hun intrek, en nu is dus ook CC Muze verkast naar dit bijzondere domein. In de schaduw van de imposante mijnschacht en de iconische Monnoyer-schouw zal het centrum plaats bieden aan een mix van verschillende kunstdisciplines. “De combinatie van cultuur, erfgoed en toerisme biedt tonnen potentieel, en dat zal heel Limburg geweten hebben”, aldus directeur Tom Michielsen. 

De grote schouwburg met de 16 meter hoge theatertoren is het pronkstuk van het nieuwe cultuurcentrum.

 Sterk staaltje vakwerk

Een hedendaags cultuurcentrum onderbrengen in een voormalig mijngebouw is allerminst een sinecure. THV Houben-Vanderstraeten-Monument Vandekerckhove had twee jaar nodig om de uitdagende klus te klaren. Via een doordachte mix van renovatie en nieuwbouw wisten de aannemers het verloederde complex om te toveren in een aantrekkelijke hotspot voor kunst- en cultuurliefhebbers. “Dit was een werf met behoorlijk wat (onverwachte) uitdagingen”, vertelt Jan Geebelen, projectleider bij Houben. “De nieuwbouw heeft een industriële look en is volledig onderkelderd met opnamestudio’s en bergruimtes, maar bij het uitgraven van de liftschacht en de pompput stootten we op een dunne laag ondoorlaatbare grond, waardoor er van overal water kwam toegestroomd. Er zat uiteindelijk niets anders op dan zowel de liftput (53 ton) als de pompput (26 ton) te prefabriceren en ze met behulp van een 300 tonskraan en dompelpompen op hun plaats te zetten. Een sterk staaltje vakwerk!” 

Nieuwbouw in bestaand erfgoedvolume

Van het oude ophaalgebouw is enkel de buitenschil bewaard. De bestaande invulling is integraal verwijderd, op de 90 cm dikke funderingsplaat na. “Het was geen optie om ze uit te breken en een nieuw exemplaar te storten, dus gezien de vraag naar onzichtbare luchtkanalen onder deze betonplaat hebben we een uitgetimmerd, bouwkundig ventilatiekanaal van 125 x 85 cm gemaakt, dat uitgekist is in een ‘uitgepikeurde’ sleuf van 90 cm diep”, legt Jan Geebelen uit. “Ook bij de realisatie van de 16 meter hoge theatertoren in het annexgedeelte van het gebouw, het pronkstuk van het nieuwe cultuurcentrum, moesten we creatief zijn. Het is een stalen box, die gebouwd is op twee bestaande muren. Aangezien de aanwezige dakstructuur behouden bleef, konden we geen stalen liggers of predallen installeren langs de bovenzijde. Eigenlijk zou je CC Muze kunnen beschouwen als een nieuwbouw in het bestaande erfgoedvolume. De oude structuur is gebleven, maar wordt niet gebruikt. Op een renovatiewerf als deze moet je met kennis van zaken oplossingen kunnen bieden voor de meest onverwachte situaties. We mogen gerust stellen dat we in dat opzet geslaagd zijn!”

Tekst: Tekst Tim Janssens
Beeld: Beeld Jan Geebelen

Abonneer u op onze nieuwsbrief

Lees ons « Privacy statement » voor nadere informatie.

Participanten aan het woord

Group Ceyssens – Buitenschrijnwerk

De realisatie van CC Muze was een bijzondere klus, zeker omdat het nieuwe cultuurcentrum zich in een gerenoveerd mijngebouw bevindt. Ook Group Ceyssens (Heusden-Zolder) kan ervan meespreken. De glas- en gevelspecialist mocht al het buitenschrijnwerk plaatsen, nota bene op een steenworp van de eigen vestiging. “De vliesgevels, ramen en deuren zijn uitgerust met Schüco-profielen. De boogramen zijn van Aliplast. Aangezien de buitengevel beschermd is en het gebouw moet voldoen aan strenge energetische en akoestische eisen, hebben we de vliesgevels aan de binnenzijde geplaatst”, zegt projectleider Sven Schoeters. “CC Muze was een complex en omvangrijk project, maar daar hebben we gelukkig heel wat ervaring mee. Uitdagende renovatie- en restauratiewerken schrikken ons allerminst af Integendeel: gekke architecturale ideeën en speciale toepassingen spreken ons sterk aan. We houden ervan om creatieve oplossingen uit te werken die tegelijk voldoen aan de hedendaagse normen inzake waterdichtheid, isolatiegraad, uitvoerbaarheid, enzovoort. In dit project kwamen daar ook nog eens strikte akoestische voorwaarden bij, dus dat maakte het fijn en boeiend. En gevels achter bestaande gevels zetten is evenmin alledaags. Dit alles gaf deze realisatie toch wel een uniek karakter, in combinatie met de prima samenwerking met de aannemers en het feit dat de werf zich op wandelafstand van ons kantoor bevond.” 

Lees meer over: CC Muze , Heusden-Zolder , Renovatie

Bouwen aan Vlaanderen partners