Platform voor de bouw
Jaarboek

Human Centric Lighting koppelt lichtkwaliteit aan gezondheid en welzijn

maf_210721_01_0016_web_WEB_PRESENT
ERCO introduceerde een Human Centric Lighting-programma in de creatieve kantoorruimte van architectenbureau AHMM in de innovatieve Londense kantoorontwikkeling White Collar Factory.

Tekst | ERCO & Liesbeth Verhulst

Beeld | Martina Ferrera – ERCO GMBH

22 december 2021 Leestijd 6 minuten

Deel dit artikel

Kunstmatige verlichting is meer dan alleen licht om te kunnen zien. Door licht kan architectuur beleefd worden. Het ondersteunt de oriëntatie en verleent ruimtes sfeer. Al decennialang implementeren lichtplanners op succesvolle wijze dit op de waarneming gebaseerde planningsuitgangspunt. Toch heeft het relatief jonge begrip ‘Human Centric Lighting’ de laatste jaren terrein gewonnen, waardoor de aspecten gezondheid en welzijn meer dan ooit verbonden zijn met lichtkwaliteit. Met zijn AAA-principe biedt ERCO opdrachtgevers en ontwerpers een leidraad om Human Centric Lighting te realiseren in hun projecten. 

Human Centric Lighting gaat veel verder dan licht om goed te kunnen zien. Het concept houdt rekening met onze emotionele en biologische behoeften en bevordert zo onze gezondheid, welzijn en prestatievermogen. Een gezonde en aangename werkomgeving heeft sinds de coronacrisis alleen maar aan belang gewonnen. Human Centric Lighting of HCL, waarbij de werkomgeving wordt toegespitst op de individuele behoeften van de medewerkers, heeft hier een onmiskenbare rol in te vervullen. Het staat buiten kijf dat verlichting conform de verschillende werksituaties en individuele behoeftes onze motivatie en creativiteit stimuleert. Dankzij HCL wordt verlichting bovendien alleen daar gebruikt waar nodig, wat de energiefactuur ten goede komt. Daar komt nog bij dat circadiaanse lichtplanning een criterium is om bepaalde gebouwcertificaten te bepalen. Reden genoeg dus om HCL te introduceren in kantoorgebouwen. 

Human Centric Lighting houdt in dat de werkomgeving wordt toegespitst op de individuele behoeften van de medewerkers.

Lichtplanning naar hoger niveau getild

Een goede lichtplanning is natuurlijk niet nieuw. Al te vaak wordt tunable white als synoniem voor HCL gebruikt. Deze eigenschap dekt echter slechts een van de vier belangrijke verlichtingsparameters van het complete plannings-
uitgangspunt. Een volledige kantooretage met armaturen met tunable white uitrusten, negeert het gegeven dat verschillende gebruikszones verschillende lichtverdelingen nodig hebben. Enerzijds om aan de kijktaak te voldoen, maar anderzijds ook om de monotonie te doorbreken en in plaats daarvan een gedifferentieerde atmosfeer te scheppen en functies in de architectuur in
te delen.

Het essentiële verschil is dat de lichtplanning dankzij HCL en zijn uitgebreide planningsuitgangspunt meer dan ooit tevoren rekening houdt met visuele, emotionele en biologische concepten. ERCO is al jarenlang lovend over de goede lichtkwaliteit en het menselijk welzijn in de architectuur. ERCO streeft er dan ook naar om HCL consequent door te ontwikkelen en de lichtplanning op deze manier nog sterker op het welzijn van de mens en zijn/haar circa-diaans ritme af te stemmen. 

AAA-principe 

Om opdrachtgevers en ontwerpers op weg te helpen bij het vinden van een efficiënte lichtoplossing, ontwikkelde ERCO het AAA-principe voor Human Centric Lighting, waarbij de drie A’s staan voor Architectuur, Activiteit en Atmosfeer. Elke lichtplanning kan aan deze drie begrippen worden afgetoetst.  Onder ‘Architectuur’ valt bijvoorbeeld het verbeteren van de waarneming van de ruimte door middel van gelijkmatig verlichte wanden. Ook dienen ontwerpers de lichtrichting af te stemmen op de textuur van de oppervlakken. Zo benadrukt strijklicht bijvoorbeeld materialen met een krachtige structuur. 

Om opdrachtgevers en ontwerpers op weg te helpen bij het vinden van een efficiënte lichtoplossing ontwikkelde ERCO het AAA-principe voor Human Centric Lighting.

Holistisch concept

Een belangrijke parameter die onder de tweede A van ‘Activiteit’ valt, is het gebruiken van daglicht als basis van een lichtplan. Daarnaast komt het erop aan om verblinding te vermijden via goed afgeschermde armaturen en de juiste armaturenindeling. Nog een tip is variëren in het spectrum: met koele kleur-temperaturen overdag en warme lichtkleuren ’s avonds die het circadiaanse
ritme ondersteunen. Met HCL kunnen ontwerpers ook een ‘Atmosfeer’ scheppen door bijvoorbeeld waarnemingshiërarchieën te creëren, meer bepaald door essentiële zones in de ruimte te markeren via zwaartepunten in lichtsterkte. Belangrijk hierbij is ook om verlichting individueel instelbaar te maken, waardoor gebruikers het licht volgens persoonlijke voorkeuren kunnen dimmen of tussen lichtscènes kunnen schakelen. “Deze drie lichtniveaus helpen opdrachtgevers en ontwerpers op weg om een holistisch concept te ontwikkelen, waarbij de verlichting op elk tijdstip van de dag wordt afgestemd op de behoeften van de gebruikers. ERCO staat zijn klanten graag met raad en daad bij om dit mogelijk te maken”, aldus de lichtspecialist.   

Nieuwsbrief

Meld u aan om nieuws & updates te ontvangen.

Contact

Nicolas Piert

Projectmanager

Uw organisatie promoten via het Bouwen aan Vlaanderen netwerk? Ik help u graag verder.

0%

Wij gebruiken cookies. Daarmee analyseren we het gebruik van de website en verbeteren we het gebruiksgemak.

Details