Platform voor de bouw
Woon & Werkgebouwen

Veelzijdige ontmoetingsplek met open karakter

BREBFC1
De oude beukenbomen vormen een groene schil rond de beurssite.

Tekst | Hanne Verhaegen

Beeld | Stad Brugge

11 mei 2022 Leestijd 24 minuten

Deel dit artikel

Een multifunctioneel gebouw dat perfect op het oude Beursplein in de wijk West-Brugge past. Dat was het opzet voor het Beurs-, Meeting- en Congrescentrum (BMCC). Het nieuwe gebouw is niet enkel geschikt voor het inrichten van beurzen en congressen, maar ook om een brede waaier aan festiviteiten en evenementen te organiseren. Dat vereist een doordacht ontwerp dat uitblinkt op het vlak van efficiënt ruimtegebruik, akoestiek en duurzaamheid. 

De bovenste verdieping met restaurant biedt uitzicht op de torens van Brugge.

In 2016 schreef Stad Brugge een wedstrijd uit voor het ontwerp en de bouw van een prestigieus nieuw beursgebouw op de site van het Beursplein. Het doel? Een multipurpose beurs- en congrescentrum realiseren in het hartje van West-Brugge. Het team ‘Beursgenootschap’ kwam als winnaar uit de bus. Dat team bestaat uit Souto de Moura Arquitectos, META architectuurbureau en aannemer MBG. Het resultaat is een open, toegankelijk gebouw dat tegelijk mooi geïntegreerd is in de buurt.

“Dankzij de professionele samenwerking en open communicatie tussen de betrokken partners hebben we het project binnen de vooropgestelde termijn kunnen opleveren”, vertelt Pol Lauwers, projectdirecteur bij MBG. Ook de samenwerking met Stad Brugge verliep correct en zeer vlot. “Vooral in de communicatie naar de Bruggelingen heeft de stad echt het verschil gemaakt. Ze hebben consequent, correct en helder gecommuniceerd met omwonenden om het bouwproces gedurende twee jaar in goede banen te leiden.”

Vier verdiepingen met functioneel inzicht

Je komt het congresgebouw binnen via de ruime entree, die rechtstreeks naar de meer dan 4.000 m² grote beurshal leidt. Het tot 9,5 meter hoge plafond steunt op slechts zes kolommen. Er werden overspanningen van 25 tot 30 meter gerealiseerd met behulp van stevige staalstructuren en prefabbeton, dat geplaatst werd zonder zichtbare bevestigingen. “Het was zeker een uitdaging om te voldoen aan de architecturale visie, maar het resultaat is zonder meer imposant. Het is een open ruimte waar we trots op mogen zijn”, stelt Pol Lauwers.

Het auditorium op niveau 1 biedt plaats aan iets meer dan vijfhonderd bezoekers. Niveau 2 is voorbehouden voor kantoren en de technische ruimte. Daarboven bevinden zich acht ‘breakout rooms’, opdeelbaar tot twaalf ruimtes door middel van mobiele wanden, die volledig uitgerust zijn met de nieuwste technologie. Op de bovenste verdieping met grootkeuken en extra kantoren biedt het restaurant een prachtig uitzicht op de iconische torens van Brugge. Onder de grond bevinden zich nog een vestiaire, de grootkeuken voor het beursgedeelte, dienstruimtes, parkeerplaatsen en een publieke fietsenstalling.    

In de meer dan 4.000 m² grote beurshal worden lange overspanningen gerealiseerd tussen amper zes kolommen.

Uitdagende omstandigheden

Pol Lauwers benadrukt dat een tijdige oplevering geen vanzelfsprekendheid was. “De vooropgestelde bouwperiode was kort. In iets meer dan twee jaar tijd moest het gebouw van 100.000 m³ er komen.” De coronapandemie gooide roet in het eten en ook op de levering van elektronica voor liften en verlichting was het lang wachten door een internationaal tekort aan chipcomponenten. “Zo hebben we heel last minute nog achthonderd verlichtingselementen geplaatst op enkele dagen tijd. Ondanks de vertragingen en hindernissen is het ons gelukt om een resultaat neer te zetten waar iedereen tevreden over is. Nota bene binnen de vooropgestelde termijn, dankzij de extra inspanningen van het volledige team.”

Ook de akoestische kwaliteit binnen de beurshal en de geluidsdichtheid van het gebouw waren van groot belang. Het toelaatbare geluidsniveau van de beurshal is 93 dB. Daarmee is de hal niet enkel geschikt voor beurzen, maar ook voor concerten en allerhande evenementen, zonder daarbij de omwonenden te storen. De maximale akoestische demping wordt bereikt door de mobiele wanden uit te schuiven. Ook de dubbele gevel en gesplitste dakconstructie dragen bij aan de geluidsdichtheid.

Afwerking tot gevel van omwonenden

Voor de imposante gevel van het beursgebouw werden 360.000 roodbruine bakstenen geleverd en op zo’n manier gemetst dat ze volledig integreren met de omstaande huizen. Aan de inkom werd een imposante 8 meter verre oversteek voorzien. Om dit te realiseren, werd de volledige voorgevel deels opgehangen aan een staalstructuur, die werd ingeklemd en verankerd op
de dikke achterliggende betonwanden. Bezoekers kunnen dus rustig aanschuiven, ook wanneer het regent.

Het ontwerp- en bouwwerk stopte echter niet aan de gevel van het BMCC. Ook de stoep, de straat en de omliggende pleinen werden volledig vernieuwd. De combinatie met 10.000 m² omgevingsaanleg was een hele logistieke uitdaging. Zo was er aandacht voor de omstaande beukenbomen. Die vormen een groene schil rond het beurs- en congresgebouw en moesten goed beschermd worden tijdens de bouwwerken. Daarvoor werd een regenwaterbufferingssysteem rond de wortels geplaatst. Nu sieren de vijftigjarige bomen het vernieuwde plein. Ook over de aankleding van het Beursplein werd grondig nagedacht om er een heuse ontmoetingsplek voor bezoekers en buurtbewoners van te maken.    

Het auditorium biedt plaats aan ruim vijfhonderd bezoekers.

Duurzaam en milieubewust karakter

Met een E-peil van 56 is het ontwerp voor het beursplein en congresgebouw bijna-energieneutraal (BEN). De volledige beurshal- en vloerconstructies in het congresgedeelte zijn opgebouwd uit staalprofielen. Voor het gebouw werd zo’n 900.000 kilogram constructiestaal gebruikt. Profielstaal bestaat vandaag uit bijna 80 % gerecycleerd materiaal en kan aan het einde van de levensduur van het gebouw eenvoudig gedemonteerd en hergebruikt worden voor recycling en upcycling.

“In de publieke ruimtes kozen we maximaal voor massief parket met FSC- of PEFC-label”, vult Pol Lauwers aan. “Verder plaatsten we gepolierd beton. Overal hebben we vloerverwarming voorzien. Een ondergrondse warmtepomp biedt bovendien extra warmte in de winter, maar bouwt ook een koudevoorraad op die tijdens de zomer benut wordt als koeling. Er is tevens een drycooler voorzien voor extra koeling.” Het opgevangen regenwater wordt zoveel mogelijk hergebruikt voor de sanitaire installaties en de lozing van bruikbaar hemelwater in de openbare riolering werd tot nul herleid. Als kers op de taart liggen op het dak zonnepanelen te blinken.

Op niveau 3 vind je discrete meetingrooms.

Play AV – Audiovisuele integratie

Play AV is een audiovisuele integrator met oplossingen voor de b2b-markt. Het bedrijf uit Nazareth, met extra vestiging in Zonhoven, heeft een eigen verkoop- en verhuurafdeling en gespecialiseerde technici die een optimale service garanderen. In Brugge nam Play AV de volledige audiovisuele integratie van het kersverse beursgebouw voor zijn rekening. In het auditorium plaatste het een geluidsinstallatie, projectoren en projectieschermen en in de beurshal voorzag het de audio-installatie. Over het hele beursgebouw vind je schermen van partner Samsung, die de bezoekers de weg wijzen via digital signage. Ook de ‘breakout rooms’ werden ingericht met de modernste snufjes. De installatie maakt het mogelijk om vergaderingen of lezingen zowel intern als extern te streamen. Bij de installatie verzoende Play AV functionaliteit en esthetiek om aan de architecturale visie te voldoen. Daarbij ging veel aandacht naar het gebruiksgemak. Play AV werkt bovendien met het oog op de toekomst. De basisopstelling is klaar voor gebruik, maar kan gemakkelijk uitgebreid en aangepast worden aan de wensen van de klant met het aanbod van de verhuurafdeling. Mathijs Moortgat van Play AV is meer dan tevreden met de realisatie: “De samenwerking met aannemer MBG verliep bijzonder vlot. Van de studiefase tot het eindresultaat hebben we meegedacht. We zijn erg trots op dit project.”

Naturoof – Groendaken

Naturoof heeft meer dan tien jaar ervaring met groendaken en daktuinen. Vanuit Roeselare leiden zaakvoerders Simon Casier en Matthias Leperre een team van acht arbeiders en vier bedienden. Het bedrijf had al enkele succesvolle samenwerkingen met aan-
nemer MBG op het palmares alvorens het ook de groendaken van het Beurs-, Meeting- en Congrescentrum voor zijn rekening nam. “In drie groendakzones hebben we een groendaksysteem geplaatst met een waterbuffer van 40 liter per vierkante meter op 7 centimeter substraat”, vertelt Simon Casier. Het was een uitdaging om de kleur van het dak te laten opgaan in de omgeving zolang de groene planten nog niet gegroeid waren. “Daarvoor gingen we op zoek naar rode lava om een roodbruin daktuinsubstraat te bekomen. Tijdens de winter krijgen de sedumplanten van nature een rode schijn, wat eveneens mooi in de omgeving past.” Voor een andere zone voerde Naturoof Baskisch rood grind aan. “Ons materiaal vervoeren in de Brugse binnenstad was niet vanzelfsprekend. We konden het dak maar via twee plaatsen bereiken en moesten erg voorzichtig te werk gaan om rekening te houden met de bomen rond het gebouw.” Het resultaat mag er zijn. “Dit is het dak van de toekomst”, besluit Simon Casier. “Groendaken bieden verkoeling in de stad, wat in combinatie met de zonnepanelen tot een hoger rendement leidt.”

FDS – Akoestische wanden

FDS uit Drongen is leverancier van mobiele akoestische wanden, binnen- en buitenzonweringen en sanitaire tussenwanden. Gezien haar expertise op het vlak van mobiele wanden werd de firma al vroeg betrokken bij de realisatie van het Beurs-, Meeting- en Congrescentrum. Ze plaatste 26 wanden, verspreid over de verschillende verdiepingen van het nieuwe gebouw. Projectmanager Mathias Pauwels is terecht trots op de onderneming: “Het was een echt huzarenstukje, al was het maar vanwege het uitzonderlijke
aantal wanden, de afmetingen van sommige exemplaren en de strakke planning waar we ons aan moesten houden.”

In de vergaderzalen plaatste FDS een viertal akoestische wanden die langs de muur weggeschoven kunnen worden. De geluidsdemping ligt rond 50 dB om de vertrouwelijkheid van simultane vergaderingen te waarborgen. In de plenaire zaal op de eerste verdieping prijkt een mobiele wand van 20 meter breed op 7 meter hoog. De grote afmetingen en het gewicht dat daarbij kwam kijken, vormden een uitdaging bij het ophangen. Mathias Pauwels: “We koppelden twee panelen in de hoogte aan elkaar. Deze panelen moesten niet alleen op een ordentelijke manier getransporteerd kunnen worden, maar ook nog eens tot op het eerste niveau gebracht en gemonteerd worden. We denken ook steeds aan het gebruiksgemak. Zulke grote wanden moeten bedienbaar blijven door de eindgebruiker. Het resultaat is meer dan bevredigend.”

In de beurshal kwamen achttien mobiele akoestische wanden die parallel met de achter- en zijgevels lopen en drie wanden die de 30 meter brede ruimte haaks op de gevel opdelen. “De geluidsdichtheid was in dit project van onschatbaar belang om de rust voor de buurtbewoners te waarborgen”, vertelt Mathias Pauwels. Tijdens concerten in de grote hal worden de akoestische mobiele wanden parallel met de gevels uitgeschoven. Ze zijn bovendien uitgerust met geperforeerde metalen cassettes, waarachter rotswol met een zwarte doek het geluid absorbeert. De combinatie van mobiele wanden die geluid isoleren en absorberen en de luchtspouw tussen wand en glazen gevel leidt tot een optimale akoestische demping.

TECHNISCHE FICHE
  • Bouwheer Stad Brugge
  • Architect Souto de Moura Arquitectos (Porto, Portugal) & META architectuurbureau (Antwerpen)
  • Hoofdaannemer(s) MBG (Antwerpen)

Expert in verticaal transport

Het Beurs-, Meeting- en Congrescentrum is zo’n typisch gebouw waar op bepaalde momenten heel veel mensen tegelijkertijd aanwezig zijn. De kunst is om deze bezoekers snel, vlot, veilig en gecoördineerd op het juiste niveau te krijgen. Daarom werd een beroep gedaan op de expertise van Schindler, het bedrijf dat de titel van liftenproducent ver overschrijdt. Ook in dit gebouw zorgde de expert in verticaal transport voor een toekomstgerichte oplossing die technologie en ecologie verenigt.

De aansturing van de liften is geoptimaliseerd voor maximale capaciteit en minimale bestemmingstijd.
Tekst: Timesaver Beeld: MBG

Dagelijks transporteert Schindler met zijn liften en roltrappen meer mensen dan auto’s, treinen en vliegtuigen samen. “Verticaal transport mag je dus wel degelijk met een grote T schrijven”, aldus sales- en marketing manager Wim Stockx. “Het is een sector waarbij we ons in alle segmenten van de huidige verstedelijking thuis voelen. Het maakt niet uit over welk type gebouw het gaat, telkens weer zullen we de meest gepaste oplossing bieden. Elk gebouw heeft andere uitdagingen en vereisten op het vlak van verticaal transport in petto. De grootste uitdaging situeert zich in omgevingen waar grote groepen mensen tegelijkertijd naar een ander niveau willen: een typisch gegeven in het Beurs-, Meeting- en Congrescentrum.”

Maximale capaciteit, minimale bestemmingstijd

Samen met de betrokken partners werkte Schindler een oplossing uit met vier S3300-liften van 1125 kilogram, die vier tot zes stops hebben. “Het is de kunst om deze liften zodanig aan te sturen en toe te wijzen dat de maximumcapaciteit wordt nagestreefd en de bestemmingstijd minimaal is”, verduidelijkt Wim Stockx. “Daarvoor zorgt ons PORT-systeem. Tevens vermijdt deze oplossing dat een lift met vier stops wordt toegewezen aan iemand die pakweg naar de zesde verdieping wenst te gaan. Bovendien gebeurt dit alles op een bijzonder ecologische manier. PORT optimaliseert immers het aantal starts en stops door een maximum aan directe ritten te voorzien. In gebouwen waar dagelijks honderden verplaatsingen gebeuren kan dit een aardige energiebesparing opleveren. Last but not least installeerden we in het Beurs-, Meeting- en Congres-centrum nog een lichte vrachtlift met een capaciteit van 2500 kilogram en zes stops.”  


HVAC die past in de visie op functionaliteit en esthetiek

In het nieuwe Beurs-, Meeting- en Congrescentrum in Brugge leverde Cegelec een technisch en logistiek huzarenstukje. Stad Brugge was de opdrachtgever van het nieuwe beurs- en congresgebouw op het Beursplein met een vloeroppervlakte van respectievelijk 5.000 en 10.000 vierkante meter. Cegelec nam de installatie van de HVAC en het sanitair op zich in dit prestigieuze Design & Build-project. Zelfs esthetiek en akoestiek waren cruciale aandachtspunten. 

Tekst: Hanne Verhagen Beeld: Cegelec, Bernard Vanden Eynde

De beginfase van het project was voorbehouden voor het modelleren van alle betonuitsparingen in het 3D BIM-model. Cegelec bezit al heel wat ervaring met de techniek en was dus de ideale partner. Senior Project Manager Bart Vandermeersch: “Het interieur van het hele beurs- en congresgebouw wordt gekenmerkt door zichtbaar beton en open plafonds. In de technische ruimte op niveau 2 moesten we rekening houden met diagonale draagbalken. Via het BIM-model kregen we een reëel beeld van de nog te bouwen installatie.”

Het vervoer en de plaatsing van grote onderdelen vormde een logistieke uitdaging.

Hoge eisen

“Onze systemen volgen waar de mensen zijn, meten het CO2-gehalte en sturen voor iedere ruimte de temperatuur en het luchtdebiet bij”, zegt Bart Vandermeersch. Het gebouw heeft een BEN-karakter, onder andere dankzij efficiënte en duurzame technieken zoals warmtepompen met geothermie en het gebruik van hemelwater voor het sanitair. Ook esthetiek speelde een
belangrijke rol. “Enerzijds werden alle kabels voor sturing en regeling ingewerkt in het beton, anderzijds bleven alle technieken in het plafond zichtbaar door de open lamellen.”

Voor dit project gebeurde tevens een uitzonderlijke akoestische berekening. Cegelec houdt steeds rekening met de demping van de eigen installaties, maar in het beurs- en congresgebouw werd ook in de omgekeerde richting geredeneerd. “Hier kunnen evenementen plaatsvinden tot 95 dB, en dat geluid mag niet de weg naar buiten vinden via HVAC-installaties”, legt Bart Vandermeersch uit. “Het was zeker een logistieke uitdaging”, besluit hij. “Al het aangeleverde materiaal verwerkten en installeerden we meteen, want er was op de werf te midden van de woonwijk geen plaats voor stockage. Toch hebben we alles tot een goed einde gebracht, met een performant Beurs-, Meeting- en Congrescentrum als resultaat.”  

Nieuwsbrief

Meld u aan om nieuws & updates te ontvangen.

Contact

Nicolas Piert

Projectmanager

Uw organisatie promoten via het Bouwen aan Vlaanderen netwerk? Ik help u graag verder.

0%

Wij gebruiken cookies. Daarmee analyseren we het gebruik van de website en verbeteren we het gebruiksgemak.

Details