De Brusselse Woning geeft woonkwaliteit nieuwe dimensie

Loopbruggen op de derde en de nieuw opgetrokken vierde verdieping verbinden beide nieuwe trapzalen.

02:08
14-06-2019

Huidevetters-Wasserij, Brussel | De Brusselse Woning geeft woonkwaliteit nieuwe dimensie

Sociale huisvestingsmaatschappij De Brusselse Woning heeft haar wooncomplex Huidevetters-Wasserij een grondige opknapbeurt gegeven. Tegelijk liet ze ook het binnenplein, dat dit complex deelt met andere gebouwen van de woonmaatschappij, in een nieuw kleedje steken.

De oude trapzalen van het gebouw zijn verdwenen. “Ze belemmerden de nieuwe organisatie in de appartementen en waren op verschillende plaatsen overbodig. Vandaag zijn de appartementen bereikbaar via twee open trapzalen. De eerste is ingeplant in het gebouw, de tweede plaatsten we buiten”, zegt architecte Gaëlle Cnop. “Deze nieuwe trapzalen zijn interessant met het oog op energiebesparing. Door hun openheid worden ze op een natuurlijke wijze geventileerd en verlicht.”

De Brusselse Woning geeft woonkwaliteit nieuwe dimensie

Zo zag de achtergevel eruit voor de werken.
(Beeld: Floré)

 

Meer woonruimte

Loopbruggen op de derde en de nieuw opgetrokken vierde verdieping verbinden beide trapzalen met elkaar. “Verschillende insnijdingen herverdelen het oorspronkelijk massieve gebouw in kleinere volumes, om zo meer licht te kunnen laten binnendringen. Hierdoor ontstaan er knusse tussenruimtes en terrassen.”

Oorspronkelijk bood het complex plaats aan 32 sociale appartementen. Ondanks het grotere volume telt het gerenoveerde gebouw er slechts 23. Dit betekent dat de huurders nu meer woonruimte hebben. Elk appartement beschikt voortaan over een speelruimte voor de kinderen. Die kunnen zich ook uitleven op een loopcircuit rond een centrale ‘box.’ Deze herbergt alle functionele ruimtes, die geen natuurlijke verlichting nodig hebben, zoals de badkamer en een berging. De doorstroomappartementen zijn zowel gericht op het binnenpark als op de straat.

De Brusselse Woning geeft woonkwaliteit nieuwe dimensie

Zicht op de straatgevel.

 

Pragmatische organisatie

“In het ontwerp en bij de verdeling van de verschillende appartementstypes hielden we rekening met een pragmatische organisatie – lees: het boven elkaar plaatsen van gelijkaardige functies – om de knooppunten en technische kokers zeer rationeel te houden. De economische haalbaarheid en het eenvoudige technische onderhoud zijn voor een sociale huisvestingsmaatschappij een prioriteit. We hebben ook dezelfde appartementstypes boven elkaar geplaatst om op elke verdieping een gemengde typologie van appartementen te verkrijgen.”

Het binnenplein, vroeger vooral een parkeerzone, is nu een semipublieke groenzone. Het is overdag vrij toegankelijk, maar wordt ‘s avonds afgesloten, zodat alleen de bewoners er dan nog op kunnen. “De enige manier om dit plein te laten herleven was door het rechtstreeks te betrekken bij het gebouw. Daarom zijn de voormalige anonieme achtergevels ontworpen als voorgevels”, zegt
architecte Gaëlle Cnop.

Een samenspel van vijf plantenbakken – voor halfhoge beplanting – in het midden van het park zorgt voor wat dynamiek en reliëf. Houten banken volgen de belijning van de betonnen plantenbakken en brengen zo intiemere zones tot stand. Tafels moeten de sociale interactie bevorderen. De beplanting, de privéterrassen en de uitgekiende hellingen bufferen de appartementen op de begane grond van de publieke ruimte.

Verrassingen

“De renovatie was te ingrijpend om ze te kunnen uitvoeren terwijl de bewoners er bleven wonen”, blikt projectleider Wouter Vangeel van hoofdaannemer Floré terug. “We stonden ook in voor de sloopwerken. Dat leverde enkele verrassingen op. Zo bleken de oude vloeren uit terracottawelfsels te bestaan. Vandaag mag je die niet meer gebruiken vanwege hun beperkte draagkracht. Om die reden zagen we ons genoodzaakt om eerst het hele gebouw op te schoren en vervolgens de dakplaat en de vloerplaten van boven naar onder te verstevigen en waar nodig te vernieuwen.”

De voor- en achtergevels zijn integraal gemoderniseerd. Vroeger bestonden ze uit baksteen-
metselwerk, afgewerkt met prefab gevelplaten. De nieuwe, volgens de huidige normen geïsoleerde gevelafwerking bestaat deels uit pleister, deels uit keramische tegels. Vooral de begane grond en de inpandige terrassen zijn afgewerkt met tegels – de meest slijtvaste oplossing. De extra verdieping is dan weer overwegend bepleisterd.”

Voor die extra verdieping en de nieuwe binnenwanden in het bestaande gebouw gebruikte Floré cellenbeton. “Omdat het een erg licht materiaal is. Voor de bovenste dakplaat hebben we eveneens cellenbeton gebruikt, een specifiek product van dezelfde fabrikant. Het draagt een extensief groendak.”

Tekst: Koen Mortelmans 
Beeld: Dewil architecten
Participanten aan het woord

Van de Velde – Inspectie en herstel ondergrondse afvoerleidingen
“Op vraag van hoofdaannemer Floré hebben we alle ondergrondse afvoerleidingen geïnspecteerd en waar nodig hersteld”, zegt Paul-Henri Boey van Van de Velde (Lier). “Dat klinkt eenvoudig, maar in werkelijkheid was het een behoorlijk complexe opdracht. We hebben ze dan ook in diverse fases uitgevoerd. We beschikken over rijdende inspectierobots, die al door leidingen vanaf 100 mm diameter kunnen rijden. Voor smallere leidingen hebben we duwcamera’s, maar die hadden we hier niet nodig. De afvoerleidingen op deze werf waren wel 300 mm breed.” De robots kregen toegang tot de leidingen via de inspectieputten, die elke 6 à 12 meter voorkwamen. “De fasering bleek nodig omdat de leidingen op enkele plaatsen sterk versperd waren door cement en betonresten of door de urinesteen die zich er had gevormd. We moesten de inspectie onderbreken en een andere robot inzetten om het materiaal fijn te frezen en daarna de brokstukken en het slib weg te zuigen. Nadien kon de inspectierobot zijn weg verderzetten.”

De Brusselse Woning geeft woonkwaliteit nieuwe dimensie

Waar de inspectie scheurtjes aan het licht bracht, loste Van de Velde dit probleem op door aan de binnenkant een ‘liner’ aan te brengen. “Vergelijkbaar met een stent in de aders”, verklaart Boey. “We hebben ook vijf inspectieputten, waarvan het cement licht was beschadigd, opgeknapt met Ergelit-mortel.” Bij Van de Velde werken 43 mensen. Het bedrijf voert overwegend B2B-opdrachten uit en is op Europees vlak een pionier in gerobotiseerde toepassingen. “Vooral in de petrochemie maakt dit grote sier. Het is een trend om het ruimen en reinigen van opslagtanks niet meer door mensen te laten uitvoeren.” Eind vorig jaar nam Van de Velde ‘t Ruimerke over, zodat het nu ook aan particulieren een volledige service kan aanbieden.

Bouwen aan Vlaanderen partners

Bouwinfo

Bouwheer
De Brusselse Woning (Brussel)

Architect
Dewil Architecten (Brussel)

Hoofdaannemer
Bouwberdrijf Floré (Melsele)

Fraai stadspark geeft downtown Tongeren nieuw elanOp 12 juni 2019 werd tijdens de Assembly Party in het Felix Pakhuis in Antwerpen de Benelux Trofee voor Thermisch Verzinken 2019 uitgereikt.